Türkiye yıllardır bir tarım ülkesi olarak anılır. Verimli topraklarımızla, dört mevsimi yaşayan iklimimizle övünürüz. Ancak bugün köy yollarında dolaştığınızda dikkatinizi çeken ilk şey üretim değil, sessizlik oluyor. Tarlalar yerinde duruyor ama gençler yok. Çiftçi nüfusu hızla yaşlanıyor ve direksiyon başında artık çoğunlukla 50 yaş üstü üreticiler var. Peki gençler neden toprağa mesafe koyuyor?

En önemli neden ekonomik belirsizlik. Mazot, gübre, yem ve tohum gibi temel girdilerin fiyatı sürekli artarken, ürün gelirleri aynı istikrarı göstermiyor. Bir sezon kazandıran ürün, ertesi yıl zarar ettirebiliyor. Plansız üretim, piyasa dalgalanmaları ve aracı sistemindeki dengesizlik çiftçiyi risk altında bırakıyor. Gençler ise hayatlarını belirsizlik üzerine kurmak istemiyor. Şehirde asgari ücretle çalışmak bile birçok gence daha güvenli geliyor.

Sorun sadece kazanç değil, yaşam koşulları da belirleyici. Kırsalda eğitim, sağlık ve sosyal imkanlar sınırlı. Gençler sosyal çevre, kültürel faaliyet ve kariyer fırsatları açısından kendilerini şehirde daha güçlü hissediyor. Ayrıca tarım, uzun yıllardır toplumda “zor ama kazancı düşük” bir iş olarak algılanıyor. Bu algı değişmedikçe gençlerin yönünü farklı sektörlere çevirmesi şaşırtıcı değil.

Öte yandan dünya değişiyor. Tarım artık sadece kazma-kürek işi değil; teknoloji, veri analizi ve dijital sistemlerle iç içe bir sektör haline geliyor. Ancak bu dönüşüm her bölgede aynı hızda yaşanmıyor. Oysa gençlerin ilgisini çekecek olan tam da bu yenilikçi alanlar.

Unutmamak gerekir ki tarım sadece ekonomik bir faaliyet değil, stratejik bir meseledir. Gıda güvenliği, bir ülkenin bağımsızlığının temel unsurlarındandır. Genç nüfus üretime katılmazsa birkaç on yıl içinde üretim kapasitesinde ciddi düşüşler yaşanabilir.

Çözüm, gençleri suçlamak değil; tarımı gençler için yeniden cazip hale getirmektir. Gelir güvencesi, planlı üretim, uygun finansman destekleri ve teknolojik altyapı sağlanmadan bu tablo değişmez. Tarım saygın ve sürdürülebilir bir meslek haline gelirse, gençler için şehir tek seçenek olmaktan çıkar.

Toprağın geleceği, gençlerin elindedir. Gençler üretime katılmazsa, yarının sofraları da risk altına girer. Bugün atılacak adımlar, yarının gıda güvenliğini belirleyecektir.